دانشمندان به تازگی شواهدی از شکلگیری مجموعهای از قمرها در اطراف یک غول گازی کشف کردهاند که فاصلهای قابل توجه از ستاره والدش دارد. این کشف، که برای نخستین بار مولکولهای موجود در دیسک گاز و غبار چرخان به دور یک سیاره فراخورشیدی را بهطور مستقیم شناسایی کرده، به عنوان یک دستاورد مهم در علم اخترشناسی تلقی میشود. سیهرا گرنت، اخترشناس مؤسسه کارنگی، این کشف را به عنوان یک پیشرفت بزرگ میداند، چرا که معمولاً سیگنالهای ضعیف درخشش ستاره والد میتواند مانع از شناسایی این مولکولها شود.
گرنت و گابریله کونیو، همکارش از دانشگاه زوریخ، یافتههای خود را در یک مقاله علمی منتشر کردهاند. آنها معتقدند که دیسک غنی از کربن میتواند به عنوان “زایشگاه قمرها” عمل کند و برنامههایی برای رصد نمونههای بیشتری از این نوع دیسکها دارند. هدف آنها شناسایی شکافهایی است که ممکن است توسط قمرهای در حال شکلگیری ایجاد شده باشد.
با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب، این دو پژوهشگر موفق به استخراج درخشش فروسرخ دیسک گاز و غبار پیرامون سیارهای به نام CT Cha b شدند. این سیاره که ۱۴ تا ۲۴ برابر بزرگتر از مشتری است، در فاصلهای بسیار دور از ستارهاش قرار دارد. مشاهدات قبلی نشان داده بودند که CT Cha b در حال جذب ماده از دیسکی است که هنوز بهطور مستقیم مشاهده نشده است. کونیو با هدف جدا کردن درخشش حرارتی این دیسک از درخشندگی ستاره، چالش بزرگی را پیش روی خود داشت.
در نهایت، کونیو موفق به استخراج طیف نوری از دیسک شد و گرنت توانست اثر انگشتهای شیمیایی متعددی از ترکیبات غنی از کربن را شناسایی کند. این ترکیبات شامل سیانید هیدروژن و استیلن بودند و نشاندهنده این است که این دیسک میتواند منطقهای مناسب برای شکلگیری قمرها باشد. دنی گسمن، اخترفیزیکدان مؤسسه ماکس پلانک، این کشف را به عنوان نشانهای از مواد موجود برای شکلگیری قمرهای فراخورشیدی میداند.
این پژوهش به درک بهتر منشأ قمرها کمک خواهد کرد و میتواند به ما در فهم بهتر فرآیندهای شکلگیری قمرها در منظومههای بیگانه و همچنین در منظومه خودمان یاری رساند. مقاله این تحقیق در نشریه Astrophysical Journal Letters منتشر شده است.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟