حوادث شغلی در معادن و کارگاههای صنعتی همواره یکی از چالشهای بزرگ در نظامهای نظارتی بوده است. اما وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به تازگی رویکرد خود را از «بررسی پس از حادثه» به «پیشبینی و پیشگیری پیشدستانه» تغییر داده است. علی مظفری، مدیرکل بازرسی کار، در بازدیدهای اخیر خود از استراتژی جدیدی رونمایی کرده که بر اساس آن، نظارت سنتی کنار گذاشته شده و به عصر «بازرسی هدفمند» وارد میشویم.
در دنیای امروز، ایمنی شغلی به یک حق بنیادین انسانی تبدیل شده و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در تلاش است تا با ترکیب «توسعه نیروی انسانی» و «دیجیتالسازی نظارت»، نرخ حوادث در محیطهای پرخطر، به ویژه معادن، را کاهش دهد. یکی از چالشهای اصلی در این زمینه، کمبود بازرسان متخصص بوده که وزارت کار با برنامه جذب 300 بازرس جدید تا پایان سال جاری، قصد دارد این مشکل را حل کند. با این اقدام، ظرفیت نظارتی کشور به 1150 بازرس افزایش خواهد یافت که این افزایش نه تنها کمی، بلکه کیفی نیز خواهد بود.
استراتژی جدید وزارت کار به شدت بر تکنولوژی تکیه دارد. با طراحی «سامانه هوشمند پایش ایمنی»، نظارت به سمت «پایش لحظهای» تغییر یافته است. مسئولان ایمنی در معادن موظف به ثبت گزارشات روزانه وضعیت فنی و محیطی در این سامانه هستند. این دادهها به شناسایی مناطق پرریسک کمک کرده و بازرسان را قادر میسازد تا به جای گشتزنیهای عمومی، به طور مستقیم به واحدهای در معرض خطر مراجعه کنند.
با این حال، بررسیها نشان میدهد که ایمنی تنها یک مسئله فنی نیست و به رفاه و معیشت کارگران نیز مرتبط است. در بازدید از معادن، مشخص شد که در حالی که استانداردهای مهندسی بهبود یافته، کارگران با چالشهای زیرساختی و مشکلاتی مانند نبود امکانات اقامتی مناسب و پیچیدگیهای پرداخت حق بیمه مواجه هستند. مطالبات کارگران برای اصلاح قوانین تأمین اجتماعی نشاندهنده نیاز به تضمین امنیت شغلی در تمام مراحل زندگی کاری آنها است.
در نهایت، با فعال بودن 105 معدن زغالسنگ و تولید سالانه بیش از 4 میلیون تن، این صنعت نقش حیاتی در اقتصاد کشور دارد. اما توسعه تولید نباید به قیمت جان انسانها تمام شود. رویکرد جدید وزارت کار در پیوند زدن «تولید» با «ایمنی هوشمند» است و اگر این تغییرات به درستی اجرا شوند، میتوان انتظار داشت که معادن ایران به محیطهایی تبدیل شوند که در آن «حق زندگی و سلامت کارگر» بر هرگونه سود اقتصادی اولویت دارد.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟